Hoe Niels zijn
Vaarbewijs 1 haalde

Even kennismaken

Mijn naam is Niels Poelsma, mede-eigenaar van KapiteinSmit.nl en Hellotest.nl. Ik woon momenteel in Haarlem in de buurt van het Spaarne. Dus ik ben als het mooi weer is veel te vinden in de buurt van het water. Op een bootje of met een kano door de Haarlemse grachten.

Eigenlijk was ik altijd bezig op en in het water. Vroeger heb ik mijn CWO 1 gehaald op een valkje tijdens zeilkamp. Tijdens mijn middelbareschooltijd heb ik altijd aan reddingszwemmen (nu Zwemmend Redden) gedaan. De diploma’s werden door de KNBRD en de NRB uitgegeven.

Waarom een vaarbewijs halen?

Als mede-eigenaar van KapiteinSmit.nl en watersportliefhebber is het natuurlijk gek dat ik niet zelf over een vaarbewijs beschikte. Daarom besloot ik in mei 2025 om mij aan te melden voor het vaarbewijs examen. Hieronder mijn ervaring met het CBR vaarbewijs examen.

Aanmelden voor het vaarbewijs

De eerste stap is natuurlijk aanmelden voor het vaarbewijs. Dat gaat via mijn.cbr.nl waar je met DigiD moet inloggen. Het is even zoeken in het overzicht maar onder “Recreatievaart” staat het vaarbewijs. Voorlopig heb ik nog geen ambitie om hard te varen of een groot schip te varen. Dus ik kies voor Klein Vaarbewijs 1.

Wat mij flink tegenviel, is de wachttijd. Ik moet een datum kiezen die al twee weken in de toekomst ligt. Het CBR-systeem gaat dan vanaf die datum zoeken naar een plekje. Die termijn is ook weer twee weken. In de praktijk betekent het dat ik een maand moet wachten. Maar goed, vrijdag de 13^e heb ik mijn KVB1 examen.

Gezondheidsbewijs aanvragen

Naast het vaarbewijs moet ik een gezondheidsbewijs hebben. Dit is (bijna) hetzelfde als voor het rijbewijs. Alles op “Nee” en ik kan weer door. De gezondheidsverklaring is een jaar geldig en blijft in Mijn CBR staan. Handig als ik een herkansing moet doen of dit jaar alsnog KVB2 zou willen doen.

Voorbereiden op het CBR-examen

Eigenlijk wilde ik het weekend voor mijn examen starten. Maar dat was Pinksteren en ik was een weekendje weg. Dus ik had dinsdag pas tijd om te starten. Gezien wij alles hebben liggen, startte ik met het VBO boek. Dat leek me wel fijn om op de bank voor de TV door te bladeren.

Zoals Corstiaan ook al aangaf, staan er vragen tussen die helemaal niet in de les van het boek worden behandeld. Dan moet je dus alsnog zelf gaan Googelen hoe ze op die vraag komen en wat het antwoord is. Dit stoorde me zodanig dat ik alleen de eerste les heb gelezen.

Dus, de dag erna ging ik met frisse moed aan de slag met ons eigen oefenmateriaal. Ik heb dit allemaal al een keer doorgelezen. Omdat ik het zelf op de website heb geplaatst. Maar lezen om het te onthouden is toch een hele andere situatie. Na een avond had ik slechts hoofdstuk B afgerond.

De voorbereiding onderschat

Het was woensdagavond en vrijdagmiddag had ik het examen. Ik had de voorbereiding enorm onderschat. In anderhalve dag gaat het echt niet lukken om én alle stof door te nemen én de proefexamens te maken.

Daarom besloot ik het examen te verplaatsen. Uiteraard had ik de oorspronkelijke aanmelding niet goed gelezen. Dus ik had gemist dat je het examen uiterlijk 7 dagen voor de examendatum kunt verplaatsen. Dan toch maar het examen maken. Dan leer ik er in ieder geval iets van.

Uiteindelijk heb ik donderdag en vrijdag elk nog zo’n drie uur kunnen voorbereiden. Aan de hand van de toetsmatrijs had ik ervoor gekozen een aantal dingen niet te oefenen. Zoals de geluidssignalen. Dat waren er teveel om te onthouden en die vraag is maar 2 punten waard.

Het vaarbewijs examen afleggen

Vrijdagmiddag om 14.00u had ik het examen. Je moet een kwartier eerder aanwezig zijn. Voor mij was het een tijd geleden dat ik op een CBR-examenlocatie was. Daar is een hoop veranderd:

• Je meldt je eerst aan bij een zuil met je reserveringsnummer.
• Vervolgens verschijnt je nummer op een scherm en dan kan je naar de balie.
• Voordat je naar de balie gaat moet je alles in een kluisje doen. Letterlijk alles: sleutels, telefoon, flesje water. Het enige wat je bij je houdt is je ID of paspoort.
• Dan staat er iemand die je met een scanner controleert. Vermoedelijk op afluister- of andere spionageapparatuur.
• Heb je dat gedaan, mag je naar de balie. Daar geef je je ID af, krijg je nogmaals je reserveringsnummer te horen en aan welke tafel je het examen moet maken. Mijn tafel: 13.

Ik ging natuurlijk al niet met een overdreven goed gevoel het examen in. Maar tafel 13 op vrijdag de 13^e is ook niet het beste teken. Op zich had ik niet het gevoel dat het extreem slecht ging. Maar er zaten duidelijk vragen bij die ik niet wist:

• Voorrangsregels als het meer dan twee boten betreft.
• De geluidsseinen wist ik natuurlijk niet.
• Hoe de betonning werkt met hoofdwater en nevenwater.
• Specifieke vragen over varen.

Uitslag: niet gehaald

Uitslag: niet gehaald. Direct daarna krijg je twee minuten de tijd om de vragen te bekijken die fout had. Ze laten niet het goede antwoord zien maar wel wat je zelf hebt ingevuld. Ik probeerde in die 2 minuten alles te bekijken. Maar dat ging niet omdat daar de tijd te kort voor was.

Ik had 15 vragen fout. Waarvan een paar die ik zelf slordig had beantwoord. Zoals de hoogte waar ik niet optelde maar aftrok. Het duikersbord waar ik iets anders aan klikte en zo nog wat domme fouten. Had ik het zonder deze domme fouten dan wel gehaald? Misschien.

Totale voorbereidingstijd eerste keer:

• Dinsdagavond: 1,5 uur.
• Woensdagochtend: 1.5 uur
• Woensdagmiddag: 2,5 uur
• Woensdagavond: 1,5 uur
• Vrijdagochtend: 3 uur
• Vrijdagmiddag: 20 minuten.

Tweede voorbereiding op het examen

Met de ervaring van de vorige keer nog vers in het geheugen begon ik deze keer beter aan mijn voorbereiding. Ik had wederom het examen op een vrijdag gepland. Dus dit keer ben ik wel tijdig gestart en heb ik door de week heen meer tijd ingepland om te oefenen.

De theorie was natuurlijk niet weggezakt in een paar weken. Dus ik besloot om mij volledig te richten op onze Proefexamens. In het oefenpakket krijg je 20 proefexamens. De vorige keer had ik er slechts 1 gemaakt en verder alleen kennis quizzen. Dit keer heb ik ze alle 20 gemaakt.

Moet je ze ook echt alle 20 maken? Nee, dat denk ik niet. Onze proefexamens volgen de CBR toetsmatrijs. Dus je weet van tevoren precies welk vraagnummer welk onderdeel toetst. Daarom weet je dat er bijvoorbeeld altijd iets over brand bij zit. Maar dat kunnen natuurlijk verschillende vragen zijn.

Daarom is het goed om toch zo’n vijf tot tien proefexamens te maken. Dan krijg je namelijk voldoende afwisseling in de vragen. Als je ze alle 20 maakt, dan heb je wel echt alles gezien en dan ben je extreem goed voorbereid.

De tweede poging voor het vaarbewijs examen: Geslaagd

De tweede poging was vrijdag 11 juli om 08.40. Blijkbaar een populaire tijd want er waren drie mannen voor mij die ook het Vaarbewijs Examen gingen doen. Wederom een hoop heisa over alle spullen in een kluisje leggen en een scanner.

Voor dit examen had ik 33 van de 40 vragen goed. De foute vragen waren o.a.:

• Een vraag over een brug met een geel bovenlicht, en groen / rood naast de brug. De brug gaat omhoog. Mag je er al onderdoor voordat de brug helemaal boven is? Ja, dus. Ik had nee.
• Een vraag over een engte in BPR gebied met een afvarend klein schip en een opvarend groot schip. Het kleine schip heeft voorrang. Ik was in de war met het RPR gebied.
• De lastigste vond ik zelf de vraag over een jacht dat gaat sluizen. De sluis gaat zes meter omhoog. De wind komt van stuurboord. Wat gebeurt er met het jacht? Verwaait het naar bakboord, stuurboord of helemaal niet? Door de weerkaatsing van de wind dus naar stuurboord.

De uiteindelijke uitslag was dan ook: Geslaagd! Met 33 van de 40 vragen had ik 65 punten van de 80 punten die je kan halen. Je moet 56 punten halen om te slagen voor het examen. Zoals het CBR het dan noemt: “Uitslag Voldoende”.

Het examen verliep heel goed. Er zaten twee vragen in die helemaal nieuw waren voor mij. Dat type vraag hebben we geanalyseerd en die zitten nu ook in ons lesmateriaal! Dus dat is weer een mooie winst voor ons oefenpakket.

Gouden tip voor de voorbereiding op het vaarbewijs examen

Plan voldoende tijd van tevoren in! Ik heb mij de eerste keer goed vergist in de tijd die je nodig hebt om alles te leren én te oefenen. Je moet echt zowel de theorie leren als de examens oefenen. Specifiek voor ons systeem raad ik aan om vijf tot tien proefexamens te maken.